Obrona karna
Adwokat

Zatrzymanie z art. 72 ustawy o Ministerstwie Spraw Wewnętrznych nie może przekraczać 24 godzin. Osobę należy zwolnić wcześniej, jeżeli ustaną podstawy. Pozbawienie wolności po tym czasie wymaga odrębnej podstawy prawnej i właściwej decyzji kompetentnego organu.

Samo przedstawienie osobie zarzutów nie przedłuża zatrzymania policyjnego. Nakaz zatrzymania wydany przez prokuratora na okres do 72 godzin na podstawie art. 64 ust. 2 kodeksu postępowania karnego jest odrębnym środkiem służącym doprowadzeniu podejrzanego przed sąd z wnioskiem o tymczasowe aresztowanie; nie stosuje się go automatycznie.

Prawo do obrony prawnej powstaje natychmiast przy zatrzymaniu lub rzeczywistym ograniczeniu swobody przemieszczania się.

Podstawa prawna: Art. 72–74 ustawy o Ministerstwie Spraw Wewnętrznych; Art. 64 ust. 2 kodeksu postępowania karnego.

PODEJRZANY to osoba formalnie występująca w tym charakterze procesowym na warunkach i w trybie określonych w art. 54 kodeksu postępowania karnego. Na etapie przygotowawczym przedstawienie zarzutów reguluje art. 219. Na etapie sądowym osoba, wobec której rozpatrywany jest zarzut, ma status oskarżonego.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast.

OSKARŻONY to osoba, wobec której zarzut jest rozpatrywany na etapie sądowym. Postępowanie sądowe może być wszczęte na podstawie aktu oskarżenia prokuratora albo, przy przestępstwach ściganych prywatnie, skargi pokrzywdzonego. Status ten nie ogranicza się zatem do spraw wszczętych aktem oskarżenia.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast.

Świadek ma obowiązek stawić się po prawidłowym wezwaniu i zeznawać zgodnie z prawdą, chyba że prawo pozwala na odmowę. Główne prawa obejmują:

• Odmowę zeznań w okolicznościach określonych w art. 119 i odmowę odpowiedzi na pytania, które mogłyby obciążyć świadka lub krewnych wskazanych w art. 121 ust. 1 kodeksu postępowania karnego. Nie istnieje bezwarunkowe prawo każdego świadka do odmowy wszelkich zeznań.
• Udział w przesłuchaniu z adwokatem i konsultowanie się z nim na podstawie art. 122 ust. 2. Nieobecność adwokata bez ważnej przyczyny nie uniemożliwia przesłuchania.
• Korzystanie z posiadanych notatek dotyczących liczb, dat i innych informacji istotnych dla zeznań; rekompensatę za utracony dzień pracy i zwrot wydatków; a także żądanie uchylenia czynności naruszających prawa i uzasadnione interesy świadka na podstawie art. 122 ust. 1.
• Przesłuchanie w miejscu pobytu świadka, jeśli choroba lub niepełnosprawność uniemożliwia stawiennictwo, na podstawie art. 120 ust. 2. Przesłuchanie w drodze pomocy sądowej lub połączenia wideo nie jest bezwarunkową opcją zależną wyłącznie od wyboru świadka.
• Zastosowanie środków ochrony przy wystarczających podstawach stwierdzenia rzeczywistego zagrożenia, na wniosek lub za zgodą świadka, na podstawie art. 123; oraz korzystanie z ustawowych środków zaskarżenia środków dotyczących świadka.

O pomoc prawną można zwrócić się od chwili otrzymania wezwania. Właściwe prawa i dopuszczalna odmowa zeznań zależą od statusu procesowego osoby i konkretnego pytania.

Podstawa prawna: Art. 119–123 kodeksu postępowania karnego.

Jeżeli świadek podczas przesłuchania zaczyna składać obciążające go zeznania, organ musi przerwać przesłuchanie i wyjaśnić prawa z art. 139 ust. 7. Dalsze gwarancje obejmują dostęp do obrońcy, pomoc prawną i tłumaczenie po spełnieniu odpowiednich warunków; odpowiadające reguły stosuje się do konfrontacji na podstawie art. 143 ust. 6–10.

Podstawa prawna: Art. 139 ust. 7–11 i art. 143 ust. 6–10 kodeksu postępowania karnego.

Pokrzywdzony to osoba fizyczna, która wskutek przestępstwa poniosła szkodę majątkową lub niemajątkową. W postępowaniu sądowym może przystąpić jako oskarżyciel posiłkowy lub powód cywilny albo w obu rolach.

Pokrzywdzona osoba prawna to organizacja, która wskutek przestępstwa poniosła szkodę majątkową. W postępowaniu sądowym może przystąpić jako powód cywilny.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast.

Pokrzywdzony, który poniósł szkodę majątkową lub niemajątkową wskutek przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, jest uprawniony do udziału w postępowaniu sądowym jako oskarżyciel posiłkowy.

Prawo do pomocy prawnej na każdym etapie postępowania sądowego.

Pokrzywdzony przestępstwem ściganym na jego skargę prywatną może wnieść i popierać oskarżenie przed sądem jako oskarżyciel prywatny.

Prawo do pomocy prawnej na każdym etapie postępowania sądowego.

Pokrzywdzony lub jego spadkobiercy oraz osoby prawne, które poniosły szkodę wskutek przestępstwa, mogą w postępowaniu przed sądem karnym wnieść powództwo cywilne o odszkodowanie i przystąpić do niego jako powodowie cywilni.

Prawo do pomocy prawnej na każdym etapie postępowania sądowego.

Osoby inne niż oskarżony, przeciwko którym wniesiono powództwo cywilne, uczestniczą w postępowaniu sądowym jako pozwani cywilni.

Prawo do pomocy prawnej na każdym etapie postępowania sądowego.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast po zastosowaniu procesowego środka przymusu.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast po zastosowaniu przymusowego środka administracyjnego.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast po zastosowaniu przymusowego środka administracyjnego.

Odmowa wjazdu na podstawie art. 14 kodeksu granicznego Schengen jest indywidualną, uzasadnioną decyzją doręczaną zainteresowanej osobie i podlegającą właściwej procedurze odwoławczej. Nie jest tożsama z odrębnym zakazem wjazdu i pobytu. Dane odmowy wprowadza się do EES wyłącznie wtedy, gdy osoba i sytuacja na granicy mieszczą się w zakresie tego systemu.

O pomoc prawną można zwrócić się od chwili odmowy wjazdu; jeżeli dochodzi do rzeczywistego zatrzymania, stosuje się również gwarancje przeciwko bezprawnemu pozbawieniu wolności.

Prawo do pomocy prawnej — natychmiast po powiadomieniu o odmowie lub dowiedzeniu się o niej w inny sposób.

Obrona, pomoc i reprezentacja prawna w sprawach wniosków o azyl, status lub ochronę tymczasową w Bułgarii. Pomoc w związku z przymusowymi środkami administracyjnymi: umieszczeniem w specjalnej placówce tymczasowego pobytu cudzoziemców, zatrzymaniem według ustawy o Ministerstwie Spraw Wewnętrznych lub umieszczeniem w strefie tranzytowej albo miejscu zatrzymania na przejściu granicznym.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast od pierwszej czynności procesowej dotyczącej osoby w związku z wnioskiem o przymusowe środki medyczne z art. 89 kodeksu karnego, w tym przymusowego doprowadzenia, zatrzymania, wezwania lub powołania albo przesłuchania biegłego psychiatry sądowego; w każdym razie najpóźniej z chwilą wniesienia wniosku prokuratora z art. 427 kodeksu postępowania karnego.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast od pierwszej czynności państwa wpływającej na prawa lub ograniczającej swobodę przemieszczania się, w tym tymczasowego umieszczenia z art. 154 ustawy o zdrowiu; w każdym razie najpóźniej z chwilą wniosku prokuratora lub pierwszego wezwania z art. 157–158 ustawy o zdrowiu.

→ Prowadzenie po spożyciu alkoholu lub użyciu narkotyków: podstawowy typ przestępstwa z art. 343b ust. 1 bułgarskiego kodeksu karnego wymaga stężenia alkoholu we krwi powyżej 1,2‰, ustalonego w przewidzianym trybie. Art. 343b ust. 2 osobno obejmuje prowadzenie przy stężeniu powyżej 0,5‰ po prawomocnym skazaniu za przestępstwo z ust. 1. Prowadzenie po użyciu narkotyków lub ich analogów, ustalone w przewidzianym trybie, regulują ust. 3 i 4.

→ Odmowa badania: odpowiedzialność karna wymaga szczególnych przesłanek z art. 343b ust. 6 — prowadzenia i odmowy badania po wcześniejszej karze administracyjnej za jeden z tych czynów — albo ust. 7, dotyczącego odmowy badania lub niewykonania nakazu badania po udziale w wypadku drogowym. Według ust. 8 nie wymierza się kary, jeżeli odmowa z ust. 6 lub 7 wynika z okoliczności niezależnych od osoby. Gdy brak znamion przestępstwa, należy rozważyć odpowiedzialność administracyjną według ustawy o ruchu drogowym.

→ Prowadzenie bez właściwego prawa jazdy lub w okresie zakazu: Art. 343в ust. 1 wymaga prowadzenia w okresie wykonywania zakazu po wcześniejszej karze administracyjnej za ten sam czyn. Ust. 2 dotyczy ponownego prowadzenia bez właściwego prawa jazdy w ciągu roku od kary administracyjnej.

→ Niezarejestrowane pojazdy silnikowe i tablice rejestracyjne: zastosowanie mogą mieć odrębne przestępstwa z art. 345; fałszowanie, zatarcie lub uszkodzenie numeru identyfikacyjnego pojazdu ocenia się według art. 345a. Nie każda nieprawidłowość techniczna jest przestępstwem.

→ Udostępnienie pojazdu silnikowego kierowcy bez uprawnień albo po spożyciu alkoholu lub użyciu narkotyków: zakaz określa art. 102 ust. 1 pkt 1 ustawy o ruchu drogowym, z konsekwencjami administracyjnymi po spełnieniu ustawowych przesłanek. Osoba udostępniająca pojazd może ponieść odpowiedzialność karną tylko wtedy, gdy konkretne zachowanie realizuje znamiona innego właściwego przestępstwa.

→ Wypadki z osobami poszkodowanymi: Art. 342 i 343 stosuje się po ustaleniu znamion przestępstwa transportowego. W razie nieumyślnego spowodowania śmierci lub średniego albo ciężkiego uszkodzenia ciała przez innych uczestników ruchu, w tym użytkowników pojazdów bezsilnikowych, należy też zbadać ogólne typy przestępstw z art. 122 i 133, zależnie od faktów.

O obronę prawną należy zwrócić się natychmiast, zarówno dla osoby, której odpowiedzialność jest badana, jak i dla pokrzywdzonych. Właściwa wersja prawa karnego zależy od daty czynu i reguły ustawy względniejszej z art. 2.

Podstawa prawna: Art. 2, 122, 133 i 342–345a kodeksu karnego; Art. 102, 174 i 177 ustawy o ruchu drogowym.

Właściwość sądów wojskowych reguluje art. 396 kodeksu postępowania karnego, z wyjątkiem przestępstw należących do kompetencji Prokuratury Europejskiej. Znaczenie mają status osoby i ustawowe przesłanki, a nie sama etykieta przestępstwa.

→ Żołnierze i pozostałe kategorie wyraźnie określone w art. 396 ust. 1; w przypadku żołnierzy czyn nie musi koniecznie zostać popełniony przy wykonywaniu obowiązków wojskowych.

→ Rezerwiści pełniący czynną służbę w dobrowolnej rezerwie i osoby pełniące służbę w czasie wojny, według art. 396 ust. 1 pkt 4.

→ Osoby cywilne służące w Ministerstwie Obrony, Bułgarskich Siłach Zbrojnych, strukturach podległych Ministrowi Obrony lub Narodowej Służbie Ochrony, za przestępstwa popełnione przy wykonywaniu lub w związku z obowiązkami, według art. 396 ust. 1 pkt 6.

→ Osoby cywilne współdziałające z osobami z kategorii wskazanych w art. 396 ust. 1, zgodnie z art. 396 ust. 2.

Struktura / instancje sądowe: 1. Wojskowa prokuratura okręgowa i odpowiadający jej sąd wojskowy w Sofii, Płowdiwie lub Sliwenie. 2. Wojskowa Prokuratura Apelacyjna i Wojskowy Sąd Apelacyjny w Sofii. 3. Najwyższy Sąd Kasacyjny.

Środki zapewniające stawiennictwo: zwykłe środki z art. 58 należy odróżnić od szczególnych środków z art. 401 dla osób objętych art. 396 ust. 1 pkt 4: ścisłego nadzoru w jednostce i zatrzymania w koszarach lub zwykłych miejscach zatrzymania.

Prawo do obrony prawnej powstaje natychmiast stosownie do statusu procesowego; przy zatrzymaniu — od ograniczenia wolności.

Podstawa prawna: Art. 396, 399, 401 i 405 kodeksu postępowania karnego.

• O pomoc prawną należy zwrócić się natychmiast. Należy uzgodnić pełnomocnictwo i odpowiedni bezpieczny kanał komunikacji.
• Weryfikacja i wnioski za pośrednictwem adwokata: wykonywanie praw dostępu, sprostowania lub usunięcia według właściwych procedur SIS, INTERPOL/CCF i EUROPOL. Nie jest to jedno wyszukiwanie obejmujące wszystkie wpisy poszukiwanych osób; dostęp może podlegać zgodnym z prawem ograniczeniom. CCF nadzoruje dane INTERPOL-u i nie jest sądem karnym. EUROPOL nie wydaje europejskich nakazów aresztowania.
• Czerwona nota INTERPOL-u nie jest międzynarodowym nakazem aresztowania. Jej skutki i uprawnienia do zatrzymania zależą od właściwego prawa. Brak osoby w publicznej bazie not nie dowodzi, że nie jest ona poszukiwana.
• Poufność: informacje klienta są przetwarzane i ujawniane wyłącznie w niezbędnym zakresie, zgodnie z prawem i tajemnicą zawodową. Pomoc prawna nie obejmuje unikania wymiaru sprawiedliwości ani gwarancji zatajenia informacji, których ujawnienia wymaga prawo.
• Prawo do milczenia i ochrona przed samooskarżeniem: ich zakres zależy od statusu procesowego. Przed składaniem wyjaśnień lub podpisaniem dokumentów należy zwrócić się o pomoc prawną; ustawowe obowiązki identyfikacji i stawiennictwa pozostają w mocy.
• Dowody uzasadniające mniej restrykcyjny środek: adres, więzi rodzinne i zawodowe, orzeczenia sądowe i dokumentacja medyczna.
• Podróż: należy uzyskać ocenę ryzyka trafienia na wpis ostrzegawczy i zatrzymania według właściwej procedury.
• Dobrowolne stawiennictwo: zgodne z prawem ustalenia i komunikacja z właściwymi organami za pośrednictwem obrońcy. Nie można obiecać niezatrzymania ani określonego środka; każda dostępna prawnie gwarancja wymaga indywidualnej oceny.

Podstawa prawna: INTERPOL — czerwone noty; EUROPOL — prawo dostępu.

Prawo do obrony prawnej — natychmiast przy zatrzymaniu. Zdecydowanie zaleca się zaangażowanie dwóch adwokatów: jednego w państwie wykonującym, gdzie są Państwo zatrzymani, do prowadzenia postępowania i kwestii środka zapobiegawczego; drugiego w państwie wydającym nakaz lub wnioskującym, do kwestii zapewnień, zasady specjalności, przedawnienia, dokumentów, gwarancji dotyczących warunków pozbawienia wolności, postępowania i zdrowia, negocjacji oraz ewentualnego cofnięcia lub zmiany ENA.

Dla transakcji w Sofii 1000 w Bułgarii; w regionie Macedonii Środkowej w Grecji; i w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże we Francji, w celu zapobiegania niewłaściwym praktykom i oszustwom dotyczącym nieruchomości.

Pomoc prawna i doradztwo przy ubieganiu się w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych o pozwolenie na broń oraz reprezentacja prawna przy zaskarżaniu odmowy wydania lub cofnięcia istniejącego pozwolenia.